Eski Türklerde fal

(7 oy) 4/5 2307
Yorum Yaz


Eski Türklerde Fal ve Falcılık Bütün dünya milletlerinde olduğu gibi Türklerde de falın geçmişi yüzyıllar öncesine dayanmaktadır.

Falın Eski Türkçedeki karşılığının “ırk” olduğunu ve bir kimsenin gönlündekini bilmek anlamına gelmektedir. Bu işi yapanlara ise kahinlik yapmak anlamına gelen “ırklamak” kavramı kullanılmaktadır. Uygur Türklerine ait, 9. yüzyıldan kalma olduğu tahmin edilen Göktürk alfabesiyle yazılmış ve iyi korunmuş ender kitaplardan biri olan “Irk Bitig” adlı eser Uygur edebiyatı içinde Manici muhitte yazılmış önemli bir fal kitabıdır. Falların başlarında yer alan işaretlerden anlaşıldığına göre eser, Çinceden iktibas edilmiştir. Kitap, toplam 104 sayfa ve 65 paragraftan oluşur. Kitabın aslı, Londra’da British Museum’da sergilenmektedir. Bu fal kitabı ile buna benzer pek çok dini ve büyü kitaplarının Türklere ait olması, fal-falcılığın Türklerde çok eski dönemlere dayandığını ve falcılığa ne kadar önem verdiklerini göstermektedir.

Şamanizm’de fal

Türklerin İslamiyet’i kabulünden önceki dinî inanışlarının temelini oluşturan Şamanizm, zamanla Türklerin yeni dinleri kabulünden sonra bile Türk kültür ve medeniyetinde etkisini devam ettirmiştir. Bunun en güzel örneği ise fal olup Şamanist toplumların en önemli öğelerinden birisidir. Şamanizm’in din adamı olan şamanların en önemli görevlerinden bir de fal bakarak gelecekten haber vermektir. Şamanist Türklerde en yaygın fal kürek kemiği falıdır. Bu fal Moğollar, Araplar ve Japonlar tarafından da bilinmektedir. Yaygın olarak kullanılan diğer bir fal çeşidi ise aşık kemiği falıdır. Aşık kemiği bir davulun üzerine atılır ve kemiğin duruş şekline göre çeşitli yorumlarda bulunulur. Günümüzde Türkçede ve Moğolcada bu kemiğin her bir yüzünü ve bunların anlamını belirtmek için çok zengin bir kelime dağarcığı vardır ve bu dilleri konuşan bütün toplumlarda genellikle aşık kemiği ile kehanette bulunmak yaygın bir fal şeklidir. Şamanlar arasında bilinen bağırsaklarla ya da zarlarla kehanet gibi daha başka fal çeşitleri de mevcuttur. Örneğin zarlarla kehanet Altay toplumlarında çok eski zamanlardan beri uygulanan bir fal türüdür.(elif guneş ylt)